Wat is Deep Democracy

Wat is Deep Democracy

Deep Democracy is een zienswijze en methode die de onderstroom in groepen zichtbaar en hanteerbaar maakt. Besluitvorming met aandacht en waardering voor andere opvattingen. Zonder te polderen en zonder conflicten weg te poetsen. Verbindend en participatief leiderschap.

De term ‘deep democracy‘ werd als eerste gebruikt door Arnold Mindell. Inmiddels zijn er verschillende mensen die hier ieder op hun eigen wijze in de praktijk mee werken. Op deze site vind je informatie over de methode van Myrna en Greg Lewis. Deze ‘Lewis methode’ werd in de jaren negentig ontwikkeld in het bedrijfsleven van Zuid-Afrika. Sindsdien wordt het succesvol toegepast als krachtig instrument voor besluitvorming en conflictresolutie binnen groepen met een uiteenlopende diversiteit. Teams die volgens deze methodiek overleggen, winnen aan effectiviteit. Het biedt handvatten voor besluitvorming met aandacht en waardering voor andere opvattingen. Zonder te polderen en zonder conflicten weg te poetsen. Tegenstellingen en botsende meningen worden op respectvolle wijze met elkaar onderzocht. In dialoog en in discussie.

In de dynamiek van groepen gebeurt veel, zeker wanneer mensen zich niet gehoord voelen of het idee hebben dat hun mening genegeerd wordt. Wanneer de ideeën die ingaan tegen het meerderheidsstandpunt geen ruimte krijgen, gaat het wringen. We spreken hier vaak niet rustig en openlijk over, maar hebben allerlei manier om ‘onderhuids’ en in de ‘onderstroom’ tegen te spartelen. We mopperen wel op de gang, maar tijdens de vergadering houden we onze mond. Of we zeggen ja tegen een voorstel, maar doen nee en we verzinnen allerlei smoesjes waarom het toch niet kon.

Tegen de tijd dat de verschillen en botsende meningen boven water komen drijven, is er vaak al een diepe kloof geslagen tussen het meerderheids- en het minderheidsstandpunt. In elk team, maar zeker in een (cultureel) divers team, speelt een dergelijke dynamiek. Om escaleren te voorkomen, is het belangrijk om in een vroeg stadium het conflict op te zoeken. Niet verschillen wegpoetsen, maar onderzoeken.

De Lewis-methode van Deep Democracy

De Lewis-methode van Deep Democracy is een uiterst praktische facilitatie methode, die zeer bruikbaar is voor iedereen die werkt met groepen en individuen. Het biedt handvatten voor besluitvorming met aandacht en waardering voor andere opvattingen. Zonder te polderen en zonder conflicten weg te poetsen. Tegenstellingen en botsende meningen worden op respectvolle wijze met elkaar onderzocht. In dialoog en in discussie. De Lewis-methode van deep democracy is een krachtig instrument voor besluitvorming en conflictresolutie binnen groepen met een uiteenlopende diversiteit. Teams die volgens deze methodiek overleggen, winnen aan effectiviteit.

Het is ‘democratisch’ omdat het benadrukt dat elke invalshoek er toe doet en dat de kwaliteit van besluiten het grootste is wanneer zowel de meerderheids- als de minderheidsstem gewaardeerd wordt. Het is ‘deep’ omdat het op een hele praktische manier de emotionelere aspecten en overtuigingen in een groep adresseert.

In de kern is de methode van deep democracy erg simpel: zonder te oordelen ervoor zorgen dat dat wat gezegd moet worden gezegd kan worden. Helaas zijn er vele en diepe menselijke krachten en behoeften die de mogelijkheid tot open dialoog en kritische gesprekken blokkeren, zoals we in het voorbeeld hebben kunnen zien. Maar door alle perspectieven serieus te nemen en ruimte te geven aan de minderheidsstem ontstaat vertrouwen en betrokkenheid. Met deze methode heeft Myrna Lewis het psychologische werk van Arnold Mindell toegankelijk gemaakt voor niet-psychologen.

Waarom deep democracy, in welke situatie?

Het is een geschikte aanpak voor iedereen die graag de potentie van en tussen groepen ten volle wil benutten. Door het gebruik van de gespreksmodellen en begeleidingstechnieken van de Lewis-methode van deep democracy, ontstaat een proces waarbij niemand wordt buitengesloten, diversiteit een gegeven is en de wijsheid van de minderheid kan worden benut in de besluitvorming. Onderlinge relaties worden verdiept, de intelligentie van de groep benut.

Deep democracy is zowel in meer hiërarchisch ingerichte organisaties als in egalitaire en netwerkorganisaties bruikbaar. Zeker voor processen waarin co-creatie van belang is en waarin meerdere perspectieven samen tot de maximale oplossing moeten leiden kan een groep veel winst behalen met deze aanpak. Het geeft handen en voeten aan termen als ‘co-creatie, inclusie, verbindend- en participatief leiderschap’. 

Hoe werkt het?

Deep Democracy is een zienswijze en methode die de onderstroom in groepen zichtbaar en hanteerbaar maakt. De zienswijze bestaat er in essentie uit dat je naar de groep kijkt als geheel, met een groepsbewuste en een groepsonbewuste. De potentie van de groep wordt benut als ‘dat wat gezegd moet worden gezegd kan worden’. Door invalshoeken te delen, groeit het groepsbewuste en hebben we meer informatie tot onze beschikking om de maximale oplossing te vinden. Wanneer het zo is dat bepaalde ideeën, gevoelens of meningen niet gezegd worden (bijvoorbeeld omdat mensen niet durven, deze worden weggelachen of genegeerd), leidt de kwaliteit van de besluiten hieronder. Ook daalt de effectiviteit van de groep. Het gaat wringen wanneer mensen zich niet gehoord of genegeerd voelen, wanneer minderheidsstandpunten geen ruimte krijgen. Op allerlei manieren is dit ‘onderhuids voelbaar’. We mopperen wel op de gang, maar houden tijdens vergaderingen onze mond. Of we zeggen ja tegen een voorstel, maar doen nee en verzinnen smoesjes waarom niet. Het zijn gefrustreerde pogingen om te zeggen wat gezegd moet worden.

De Lewis methode van deep democracy maakt middels een aantal eenvoudige stappen gebruik van zowel de rationele als de emotionele aspecten van het besluitvormingsproces in een groep. Het basis model komt neer op de volgende stappen:

  1. Verzamel alle invalshoeken (dus ook die haaks staan op die van jou)
  2. Zoek actief naar het alternatief (is er iemand die iets heel anders vindt?)
  3. Verspreid het alternatief (wie herkent dat?)
  4. Voeg de wijsheid van de minderheid toe aan het meerderheidsbesluit (wat heb je nodig om mee te gaan met het meerderheidsbesluit?)
  5. Duik in de onderstroom
Geschiedenis van de Lewis-methode van Deep Democracy

Deep Democracy ontstond toen Myrna en Greg Lewis (†) werden gevraagd om Eskom (het electriciteitsbedrijf van Zuid-Afrika) om te vormen van een racistische op Apartheid gestoelde organisatie, naar een niet-raciale organisatie. Op allerlei niveaus was er grote spanning en verwarring. Mensen die gewend waren macht te hebben, hadden dit niet meer. En mensen die eerst geen inspraak hadden, hadden die nu wel. Myrna en Greg Lewis maakten in hun methodiek de kennis en aanpak vanuit de Proces Oriented Psychology toegankelijk voor managers, teamleiders en medewerkers.

Na meer dan 15 jaar intensief werken met groepen uit verschillende culturele en organisatie contexten, is de Lewis methode zoals op deze website beschreven ontstaan. Sinds 2002 zet Myrna zich in om de Lewis methode te verspreiden over de wereld. De methode wordt op dit moment in meer dan 20 landen succesvol gebruik. In klaslokalen en directieraden.

Het verschil tussen Mindell’s versie van Deep Democracy en de Lewis Method

• De werkwijze van Mindell wordt voornamelijk gebruikt door hulpverleners en psychologen, veelal in een therapeutische setting. De Lewis Methode van Deep Democracy is ontworpen voor mensen die op zoek zijn naar pragmatische en praktische hulpmiddelen in leiderschap en het faciliteren van groepen. Met technieken die passen in een organisatie context en op toegankelijke wijze tegenstellingen verbinden en diepere conflicten kunnen oplossen.

• In de werkwijze van Mindell nemen facilitators verschillende rollen en posities in, wat bij onvoldoende ervaring en vaardigheden van de facilitators verwarrend kan zijn voor de groep. In de Lewis methode worden mensen getraind om het groepsproces vanuit een neutrale positie te faciliteren, om zo alle invalshoeken naar boven te laten komen. De deelnemers in een groep worden zich bewust van wat er gebeurt en bepalen zelf de diepte van het proces. Het leren is misschien niet altijd zo ‘diep’ en therapeutisch als in het klassieke proces van Mindell, maar geeft vele inzichten waarmee  deelnemers in hun dagelijkse werk en samenwerking direct aan de slag kunnen.

One thought on “Wat is Deep Democracy

  1. Pingback: Gelezen: Deep democracy | De lerende docent.

Comments are closed.